Enerji d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcnde ihtiya\u00e7 duyulan ekipman\u0131n imalat\u0131nda ve batarya teknolojilerinde kullan\u0131lan kobalt ve nadir elementlerin \u00fcretimi ge\u00e7en y\u0131l\u0131n sonunda artt\u0131, lityum, do\u011fal grafit gibi minerallerin \u00fcretimi ise azald\u0131.<\/p>\n
AA muhabirinin, Londra merkezli petrol ve do\u011fal gaz \u015firketi bp’nin 2021 D\u00fcnya Enerji \u0130statistik G\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fc Raporu’ndan yapt\u0131\u011f\u0131 derlemeye g\u00f6re, lityum, kobalt ve grafit gibi madenler, s\u0131f\u0131r karbonlu enerji sistemlerinin olu\u015fturulmas\u0131nda gerekli olan ekipman \u00fcretiminde b\u00fcy\u00fck rol oynayacak.<\/p>\n
Paris Anla\u015fmas\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde k\u00fcresel s\u0131cakl\u0131k art\u0131\u015f\u0131n\u0131 1,5 ila 2 dereceyle s\u0131n\u0131rland\u0131rma hedefini kar\u015f\u0131layan senaryolara g\u00f6re, ye\u015fil d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn \u00f6nemli bile\u015fenlerinden biri de elektrik sistemlerindeki d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm olacak.<\/p>\n
D\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmde ihtiya\u00e7 duyulan teknolojilerin geli\u015ftirilmesi ve \u00fcretilmesinde madenlerin \u00f6nemi artacak. Temiz enerji teknolojilerinin toplam d\u00fcnya maden talebi i\u00e7indeki pay\u0131n\u0131n gelecek 20 y\u0131lda nadir toprak elementleri i\u00e7in y\u00fczde 40’\u0131n \u00fczerine, kobalt i\u00e7in y\u00fczde 60-70’e ve lityum i\u00e7in y\u00fczde 90 seviyelerine kadar \u00e7\u0131kmas\u0131 bekleniyor.<\/p>\n
Ayr\u0131ca, elektrikli ara\u00e7 ve batarya depolama teknolojilerinde kullan\u0131lan lityumun 2040 y\u0131l\u0131na kadar paslanmaz \u00e7elik \u00fcretiminde de kullan\u0131laca\u011f\u0131 tahmin ediliyor.<\/p>\n
Kobalt, pil ve batarya \u00fcretiminde, elektrikli arabalarda, n\u00fckleer santrallerde, a\u011f\u0131r sanayinde, roketlerin \u00fcretiminde kullan\u0131l\u0131yor. Bu maden ayr\u0131ca cam ve metal birle\u015ftirmelerinde, jet motoru gaz t\u00fcrbinleri \u00fcretiminde ve veri saklama teknolojilerinde de de\u011ferlendiriliyor.<\/p>\n
\u00dclkelerin emisyonlar\u0131 azaltma \u00e7abalar\u0131 artt\u0131k\u00e7a, enerji sistemlerinin dayan\u0131kl\u0131 ve g\u00fcvenli kalmas\u0131n\u0131 sa\u011flamaya y\u00f6nelik \u00e7abalarda da art\u0131\u015f g\u00f6zlenecek.<\/p>\n
Rapora g\u00f6re, k\u00fcresel anlamda enerji d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcnde ihtiya\u00e7 duyulan ekipman\u0131n imalat\u0131nda ve batarya teknolojilerinde kullan\u0131lan kobalt ve nadir toprak elementlerinin \u00fcretimi ge\u00e7en y\u0131l\u0131n sonunda artt\u0131, lityum, do\u011fal grafit gibi minerallerin \u00fcretimi ise azald\u0131.<\/p>\n
Enerji d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc i\u00e7in ekipman \u00fcretiminde, batarya teknolojilerinde, elektrolizle kaplama i\u015flemlerinde kullan\u0131lan kobalt, rezerv bak\u0131m\u0131ndan d\u00fcnyada en \u00e7ok Orta Afrika \u00fclkelerinden Demokratik Kongo Cumhuriyeti’nde bulunuyor. Demokratik Kongo Cumhuriyeti, 3 milyon 600 bin tonla d\u00fcnya kobalt rezervinin y\u00fczde 52’sine sahip. Bu \u00fclkeyi 1 milyon 400 bin ton rezervle Avustralya, 500 bin tonla K\u00fcba ve 270 bin ton rezervle Zambiya izliyor.<\/p>\n
Ge\u00e7en y\u0131l d\u00fcnyada toplam 127 bin 500 ton kobalt \u00fcretimi yap\u0131ld\u0131. En \u00e7ok kobalt \u00fcretimini 85 bin 900 tonla Demokratik Kongo Cumhuriyeti ger\u00e7ekle\u015ftirdi. Bu \u00fclkeyi 6 bin 300 tonla Rusya, 5 bin 700 tonla Avustralya izledi.<\/p>\n
Kobalt, a\u011f\u0131r sanayi \u00fcretimi ve yeni teknolojilerin geli\u015fiminde \u00f6ne \u00e7\u0131kan ABD, \u00c7in ve AB aras\u0131nda kaynaklar\u0131n kontrol\u00fc i\u00e7in son y\u0131llarda h\u0131zlanan bir \u00e7eki\u015fmenin de merkezinde bulunuyor.<\/p>\n
\u00d6zellikle batarya teknolojileri konusunda b\u00fcy\u00fck yat\u0131r\u0131mlar ger\u00e7ekle\u015ftiren bu \u00fclkeler, gelece\u011fin enerji devrimi olarak nitelenen bu alanda kaynak s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131 ya\u015famak istemiyor.<\/p>\n
\u00d6te yandan, Demokratik Kongo Cumhuriyeti’nin Ruanda, Uganda ve Burundi s\u0131n\u0131r\u0131ndaki do\u011fu b\u00f6lgeleri 20 y\u0131ld\u0131r alt\u0131n ve kobalt gibi yer alt\u0131 kaynaklar\u0131n\u0131n ve zengin rezervlerin kontrol\u00fcn\u00fc sa\u011flamaya \u00e7al\u0131\u015fan silahl\u0131 gruplar\u0131n sald\u0131r\u0131 ve \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131na sahne oluyor.<\/p>\n
Nadir toprak elementlerinin az miktarda kullan\u0131m\u0131, \u00fcr\u00fcn\u00fcn kalitesini \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde y\u00fckseltiyor.<\/p>\n
D\u00fcnya genelinde bu elementlerin rezerv bak\u0131m\u0131ndan en fazla bulundu\u011fu \u00fclke y\u00fczde 35,4 payla \u00c7in. \u00c7in’i y\u00fczde 16,9 payla Brezilya ve y\u00fczde 16,6 payla Rusya takip ediyor.<\/p>\n
Ge\u00e7en y\u0131l\u0131n sonunda toplam 267 bin 700 ton nadir toprak madeni \u00fcretimi ger\u00e7ekle\u015ftirildi. \u00dcretimde en b\u00fcy\u00fck pay 140 bin tonla \u00c7in’in oldu. Bu \u00fclkeyi 41 bin 400 tonla Avustralya, 38 bin tonla ABD izledi.<\/p>\n
Rapora g\u00f6re, ge\u00e7en y\u0131l\u0131n sonunda k\u00fcresel lityum \u00fcretimi y\u00fczde 4,6 azal\u0131\u015fla 86 bin 300 ton oldu. En y\u00fcksek \u00fcretim 40 bin tonla Avustralya’da ger\u00e7ekle\u015fti. \u0130kinci s\u0131rada 20 bin 600 tonla \u015eili, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc s\u0131rada 14 bin tonla \u00c7in yer ald\u0131.<\/p>\n
\u015eili y\u00fczde 48,5 ile d\u00fcnyan\u0131n en y\u00fcksek lityum rezervine sahip \u00fclkesi. Bu \u00fclkeyi y\u00fczde 24,8 ile Avustralya, y\u00fczde 10 ile Arjantin izliyor.<\/p>\n
Do\u011fal grafit rezervinde T\u00fcrkiye y\u00fczde 25,8 payla lider konumda bulunuyor. Rezerv bak\u0131m\u0131ndan T\u00fcrkiye’yi y\u00fczde 20,9 payla \u00c7in, y\u00fczde 20 payla Brezilya izliyor.<\/p>\n
\u00dcretimde ge\u00e7en y\u0131l 650 bin tonla \u00c7in lider konumda bulunurken, ikinci s\u0131rada 95 bin tonla Brezilya, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc s\u0131rada 34 bin tonla Hindistan bulunuyor.<\/p>\n
Do\u011fal grafit rezervinde lider konumda bulunan T\u00fcrkiye ise ge\u00e7en y\u0131l 10 bin ton \u00fcretim ger\u00e7ekle\u015ftirdi.<\/p>\n
Kaynak: AA<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Enerji d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcnde ihtiya\u00e7 duyulan ekipman\u0131n imalat\u0131nda ve batarya teknolojilerinde kullan\u0131lan kobalt ve nadir elementlerin \u00fcretimi…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14072,1],"tags":[],"class_list":["post-70443","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-ekonomi","category-manset"],"views":246,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.haberegider.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/70443","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.haberegider.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.haberegider.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.haberegider.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.haberegider.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=70443"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.haberegider.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/70443\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":70445,"href":"https:\/\/www.haberegider.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/70443\/revisions\/70445"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.haberegider.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=70443"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.haberegider.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=70443"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.haberegider.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=70443"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}