![\"\"](\"https:\/\/www.aa.com.tr\/uploads\/userFiles\/88e4063b-7018-4331-b06e-f0cb513ac64c\/2024%2F10%2Fotizm6-1.jpg\")
<\/p>\nKaradeniz Teknik \u00dcniversitesi (KT\u00dc) T\u0131p Fak\u00fcltesi \u00c7ocuk Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ve Hastal\u0131klar\u0131 Ana Bilim Dal\u0131 Yenido\u011fan Bilim Dal\u0131 Ba\u015fkan\u0131 Prof. Dr. Yakup Aslan, AA muhabirine, anne s\u00fct\u00fc ile emzirmenin bir\u00e7ok yarar\u0131 oldu\u011funun \u00e7ok uzun zamanlardan beri bilindi\u011fini ifade etti.<\/p>\n
Anne s\u00fct\u00fcn\u00fcn mucizevi bir besin oldu\u011funu belirten Aslan, bu mucizevi besinin daha \u00f6nce bilinmeyen yararlar\u0131n\u0131n halen ara\u015ft\u0131r\u0131lmaya ve ke\u015ffedilmeye devam edildi\u011fini vurgulad\u0131.<\/p>\n
<\/p>\n
Aslan, son zamanlarda t\u0131pta dikkat \u00e7eken alanlardan birinin de anne s\u00fct\u00fc ile otizm aras\u0131ndaki ili\u015fki oldu\u011funa dikkati \u00e7ekti.<\/p>\n
Otizmin sosyal etkile\u015fimi, ileti\u015fimi ve davran\u0131\u015f\u0131 etkileyen karma\u015f\u0131k bir geli\u015fimsel bozukluk oldu\u011funu anlatan Aslan, “Otizmin nedenleri asl\u0131nda tam olarak bilinmiyor ama \u00e7evresel ve genetik fakt\u00f6rlerin rol oynad\u0131\u011f\u0131 bilinmektedir. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde maalesef genetik fakt\u00f6rlere m\u00fcdahale etme \u015fans\u0131m\u0131z yok ancak \u00e7evresel fakt\u00f6rleri de\u011fi\u015ftirme \u015fans\u0131m\u0131z var.” dedi.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/admin.aa.com.tr\/uploads\/userFiles\/88e4063b-7018-4331-b06e-f0cb513ac64c\/2024%2F10%2Fotizm6-2.jpg\")
<\/p>\n
Aslan, otizm riski olu\u015fturan \u00e7evresel fakt\u00f6rler aras\u0131nda ya\u015fam ko\u015fullar\u0131 ve tarz\u0131, beslenme ve aile ortam\u0131n\u0131n etkili oldu\u011funun alt\u0131n\u0131 \u00e7izerek, \u015f\u00f6yle devam etti:<\/p>\n
“Son y\u0131llarda \u00e7evre fakt\u00f6rleri aras\u0131nda g\u00f6sterilen bir etken daha var. O da anne s\u00fct\u00fcyle emzirme. Bilim insanlar\u0131 son y\u0131llarda, mucizevi bir besin olan anne s\u00fct\u00fcn\u00fcn bir\u00e7ok yararlar\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra ‘Acaba otizme de faydas\u0131 var m\u0131d\u0131r?’ diye, ona odakland\u0131lar. Bu konuda \u00e7e\u015fitli ara\u015ft\u0131rma ve \u00e7al\u0131\u015fma yap\u0131ld\u0131.”<\/p>\n
Otizm s\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u00fclkeden \u00fclkeye de\u011fi\u015fti\u011fini, 2000’li y\u0131llar\u0131n ba\u015flar\u0131nda 150 bireyde bir g\u00f6r\u00fclen hastal\u0131\u011f\u0131n ABD’de 68 \u00e7ocukta bir olarak belirlendi\u011fini dile getiren Aslan, baz\u0131 \u00fclkelerde ise 36 \u00e7ocukta bire kadar y\u00fckseldi\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/admin.aa.com.tr\/uploads\/userFiles\/88e4063b-7018-4331-b06e-f0cb513ac64c\/2024%2F10%2Fotizm6-3.jpg\")
<\/p>\n
Aslan, otizmin d\u00fcnya genelinde yakla\u015f\u0131k 100 bebekte bir g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc belirterek, “Bu olduk\u00e7a y\u00fcksek bir rakam. \u00dclkemizde s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 tam olarak bilinmiyor. Net bir istatistik yok ancak T\u00fcrkiye’de 550 bin civar\u0131nda otizmli birey oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcyor.” diye konu\u015ftu.<\/p>\n
Otizmin kesin bir tedavisi olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulayan Aslan, \u015fu de\u011ferlendirmede bulundu:<\/p>\n
“Erken tan\u0131 ile \u00f6zel e\u011fitimler, sosyalle\u015ftirme e\u011fitimleri ve tedavileri uygulanabiliyor. Bunlarla otizmli bireylerin hayata tutunmalar\u0131 ve topluma entegre olmalar\u0131 sa\u011flanmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmaktad\u0131r. \u0130la\u00e7 tedavisi de olmad\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re esas olan bunu \u00f6nlemek olsa gerek. \u00d6nlemek i\u00e7in de elimizde bence \u00e7ok g\u00fczel bir arg\u00fcman var, o da anne s\u00fct\u00fcm\u00fcz.”<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/admin.aa.com.tr\/uploads\/userFiles\/88e4063b-7018-4331-b06e-f0cb513ac64c\/2024%2F10%2Fotizm6-4.jpg\")
<\/p>\n
Aslan, otizm ile anne s\u00fct\u00fc emzirme aras\u0131ndaki ba\u011flant\u0131ya i\u015faret ederek, son y\u0131llarda yay\u0131nlanan bir\u00e7ok \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n, anne s\u00fct\u00fc ile beslenmenin otizm geli\u015fme riskini azaltt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterdi\u011fini ifade etti.<\/p>\n
Anne s\u00fct\u00fcnde beyin b\u00fcy\u00fcmesini art\u0131r\u0131c\u0131 ve zihni geli\u015ftirici k\u00f6k h\u00fccre, probiyotik yani mikrobiyota, hormon, vitamin ve baz\u0131 b\u00fcy\u00fcme fakt\u00f6rleri bulundu\u011funu belirten Aslan, bunlar\u0131n muazzam bir etki ile beyin geli\u015fimini destekledi\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n
Aslan, baz\u0131 hastal\u0131klar\u0131n tedavisinde k\u00f6k h\u00fccre tedavisi uyguland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade ederek, \u015fu de\u011ferlendirmede bulundu:<\/p>\n
“K\u00f6k h\u00fccre tedavisi \u00e7ok pahal\u0131 bir tedavidir ama anne s\u00fct\u00fcndeki k\u00f6k h\u00fccreler tamamen insan do\u011fas\u0131na uygun. Bir taraftan bunlar mikro RNA’lar\u0131 etkileyerek geneti\u011fi etkiler, bir taraftan kendileri de beyin h\u00fccresine d\u00f6n\u00fc\u015febiliyorlar. Ne kadar muazzam bir \u015fey. Bir k\u00f6k h\u00fccre farkl\u0131 \u015fekle b\u00fcr\u00fcnebiliyor ve beyinde eksik olan taraflar\u0131 tamamlamak \u00fczere beyine do\u011fru odaklanabiliyor ve beyin h\u00fccrelerini g\u00fc\u00e7lendiriyorlar. Sayd\u0131\u011f\u0131m\u0131z fakt\u00f6rler hem beyin geli\u015fimini h\u0131zland\u0131rmakta hem de otizmin geli\u015fimini \u00f6nlemede etkili olmaktad\u0131r.”<\/p>\n
Aslan, emzirme esnas\u0131nda annelerin bebeklerini kucaklar\u0131na almas\u0131n\u0131n da olumlu etkileri oldu\u011funu vurgulayarak, “Emzirme esnas\u0131nda anne ile bebe\u011fin temas\u0131 hem bebe\u011fin psikososyal geli\u015fimini art\u0131rmakta hem de otizm i\u00e7in risk olu\u015fturan \u00e7evresel fakt\u00f6rleri d\u00fczeltmektedir.” dedi.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/admin.aa.com.tr\/uploads\/userFiles\/88e4063b-7018-4331-b06e-f0cb513ac64c\/2024%2F10%2Fotizm6-5.jpg\")
<\/p>\n
Emzirme s\u00fcresinin de \u00f6nemine dikkati \u00e7eken Aslan, “T\u0131p bilimi, hem beyin geli\u015fiminde hem de otizmi \u00f6nlemede ilk 6 ayda sadece anne s\u00fct\u00fc ile beslenmeyi \u00f6neriyor ancak bir\u00e7ok \u00e7al\u0131\u015fma, 24 aya kadar emzirildiklerinde bebeklerdeki olumlu etkilerin daha fazla oldu\u011funu g\u00f6stermi\u015ftir.” diye konu\u015ftu.<\/p>\n
Aslan, mama takviyesi hakk\u0131nda da “Mama takviyesi yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131zda anne s\u00fct\u00fcn\u00fcn etkisi azalmaz ancak her \u015feyden \u00f6nce anne s\u00fct\u00fcn\u00fcn miktar\u0131 azal\u0131yor. Ayr\u0131ca anne ile temas azal\u0131yor veya kesiliyor. Bu nedenle m\u00fcmk\u00fcnse ilk 6 ay sadece anne s\u00fct\u00fcn\u00fc ile beslenmeyi \u00f6neriyoruz.” ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n
Emmeyen bebekler i\u00e7in sa\u011f\u0131larak verilen s\u00fcte ili\u015fkin Aslan, \u015funlar\u0131 kaydetti:<\/p>\n
“S\u00fct sa\u011f\u0131l\u0131nca besin de\u011ferleri hemen hemen ayn\u0131 kal\u0131yor ancak anne ile temas kesildi\u011fi i\u00e7in annenin floras\u0131n\u0131 bebek alamad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in bir miktar dezavantajl\u0131 oluyorlar. Yani m\u00fcmk\u00fcnse bebeklerimizi emzirerek beslemekte fayda var. \u015eayet olmuyorsa sa\u011farak vermek gerekir. Mama verilecekse de m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca az ve k\u0131sa s\u00fcreli vermek ve mamay\u0131 biberon yerine ka\u015f\u0131kla vermek gerekiyor.”<\/p>\n
Prof. Dr. Yakup Aslan, tedavisi tam belli olmayan otizmde riskin birtak\u0131m d\u00fczenlemelerle, \u00e7evresel etkilerle azalt\u0131labilece\u011fini yineleyerek, s\u00f6zlerini \u015f\u00f6yle tamamlad\u0131:<\/p>\n
“Bunlar\u0131n en ba\u015f\u0131nda anne s\u00fct\u00fc geliyor. \u00d6nerimiz ilk 6 ay m\u00fcmk\u00fcnse sadece anne s\u00fct\u00fc vermek, bunu 6 aydan sonra ek besinlerle 24 aya kadar uzatmak. S\u00fct yeterli de\u011filse de en az\u0131ndan miktar\u0131 ne olursa olsun verilmeli, hi\u00e7 vermemekten daha iyidir diyoruz. Anne s\u00fct\u00fc hayati ve mucizevi bir besindir. Bu nimetten faydalanmak gerekir.”<\/p>\n
Kaynak: AA<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Prof. Dr. Aslan, “T\u0131p bilimi, hem beyin geli\u015fiminde hem de otizmi \u00f6nlemede ilk 6 ayda…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":77378,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,4,17438],"tags":[],"class_list":["post-77377","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-manset","category-saglik","category-yasam"],"views":33,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.haberegider.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/77377","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.haberegider.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.haberegider.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.haberegider.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.haberegider.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=77377"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.haberegider.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/77377\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":77379,"href":"https:\/\/www.haberegider.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/77377\/revisions\/77379"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.haberegider.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/77378"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.haberegider.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=77377"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.haberegider.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=77377"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.haberegider.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=77377"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}