15 binden fazla hanede “saÄŸlık okuryazarlığı” araÅŸtırması baÅŸlatıldı
15 binden fazla hanede "sağlık okuryazarlığı" araştırması başlatıldı
Sağlık Bakanlığı, Türkiye genelinde 15 bin 430 hanede yüz yüze görüşmelerle başlattığı araştırma ile Türk halkının sağlık okuryazarlığını ölçecek.
AA muhabirinin edindiÄŸi bilgilere göre, Bakanlık, ilki 2018’de tamamlanan “Türkiye SaÄŸlık Okuryazarlığı Saha AraÅŸtırması”nın ikincisini gerçekleÅŸtirmek için harekete geçti.
Bu kapsamda, Sağlığın Geliştirilmesi Genel Müdürlüğü öncülüğünde, TÜİK Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi üzerinden belirlenen, Türkiye genelindeki 15 bin 430 hane ile yüz yüze görüşmeler başlatıldı.
SaÄŸlık Okuryazarlığı Ulusal Eylem Planı (2023-2026) doÄŸrultusunda gerçekleÅŸtirilen araÅŸtırmayla “bireylerin saÄŸlıkla ilgili bilgilere ulaÅŸması, anlaması ve kullanması için gerekli biliÅŸsel ve sosyal beceriler” olarak tanımlanan saÄŸlık okuryazarlığının ülke genelindeki son durumunun saptanması hedefleniyor.
Çalışma, Kovid-19 salgınının ardından “saÄŸlık okuryazarlığı” alanında bu ölçekte yapılan ilk ve en büyük araÅŸtırma olma özelliÄŸini taşıyor.
Araştırma sonuçları, sağlık okuryazarlığının mevcut durumunun belirlenmesi ve bu doğrultuda toplumu bilgilendirmeye yönelik atılacak yeni adımlara ışık tutacak.
“Hastalığınızın belirtilerini biliyor, ilaçları doÄŸru kullanabiliyor musunuz?”
Bakanlık, bu araştırma kapsamında kişilere, herhangi bir sağlık sorunu yaşadığında hangi kanallara başvurduğu, nasıl hareket ettiği, Merkezi Hekim Randevu Sistemi (MHRS), e-Nabız gibi resmi sağlık uygulamalarından ne ölçüde haberdar olduğuna yönelik sorular yöneltiyor.
“Hastalığınızın belirtilerini biliyor, ilaçları doÄŸru kullanabiliyor, gıda ambalajlarını ve termometreyi doÄŸru okuyabiliyor musunuz?” ÅŸeklindeki soruların yer aldığı araÅŸtırmanın konu baÅŸlıkları arasında saÄŸlıkta ÅŸiddetle mücadele kapsamındaki toplumsal farkındalığın ölçülmesi de bulunuyor.
Akılcı antibiyotik kullanımı, obezite ve bağımlılıkla mücadele sorularının bulunduğu araştırmayla, sağlık okuryazarlığı düzeyinin demografik özelliklere, sosyoekonomik koşullara ve sağlıkla ilgili konularda bilgi kaynağı olarak kullanıldığı belirtilen iletişim araçlarına göre nasıl değiştiği incelenecek.
İlk araÅŸtırmada 10 kiÅŸiden 7’sinin saÄŸlık okuryazarlığı düzeyi düşük çıktı
Bakanlığın 2018’de, ülke genelini temsil eden 9 bin 980 haneyle gerçekleÅŸtirdiÄŸi “Türkiye SaÄŸlık Okuryazarlığı Düzeyi ve İliÅŸkili Faktörleri AraÅŸtırması” sonuçlarında, yaklaşık 10 kiÅŸiden 7’sinin saÄŸlık okuryazarlığı düzeyi düşük çıkmıştı.
Bu araştırmada, yetersiz sağlık okuryazarlığı sıklığı, bilgi kaynağı olarak herhangi bir iletişim aracını kullanmayanlarda yüzde 56,8 iken kullananlarda yüzde 18,1 olarak saptandı.
Sağlıkla ilgili en çok kullanılan iletişim araçları sırasıyla internet, televizyon, gazete, cep telefonu, akıllı telefon uygulamaları ve kitaplar oldu.
Araştırma sonuçlarında, kitle iletişim araçlarında yer alan sağlıkla ilgili bilgilerin güvenirliliğini değerlendirmede toplumun yarısının zorlandığına dikkat çekilerek, sağlık alanında resmi kaynakların referans alınmasının öneminin bir kez daha ortaya çıktığı vurgulandı.
Kaynak: AA