Astronot Gezeravcı, mikro yerçekiminde kurşunsuz lehimleme yaptı

Türkiye’nin ilk astronotu Alper Gezeravcı, uzay ve savunma sanayine kurÅŸunsuz lehimleme konusunda kritik bilgiler saÄŸlayacak “MÄ°YOKA” deneyini hayata geçirdi.

AA muhabirinin edindiÄŸi bilgilere göre Gezeravcı, Uluslararası Uzay Ä°stasyonu’nda (ISS) gerçekleÅŸtireceÄŸi 13 deneyin 11’incisi olan Mikro Yerçekimi Ortamında KurÅŸunsuz Lehimleme AraÅŸtırması olan “MÄ°YOKA”yı deneyini yaptı.

TÃœBÄ°TAK UZAY’dan Hakan Asan’ın proje yöneticisi olduÄŸu mikro yerçekimi ortamında gerçekleÅŸtirilecek kurÅŸunsuz lehimleme deneyi ile Gezeravcı, ISS’te elektronik kart üzerine kurÅŸunsuz bileÅŸen montajını gerçekleÅŸtirmesi amaçlandı.

Böylece, uzay görevi sonrası dünyaya getirilecek elektronik kartlar TÜBİTAK UZAY tarafından ayrıntılı incelemeye tabi tutularak mikro yerçekiminin kurşunsuz lehimleme sürecine etkileri bilim dünyasının kullanımına sunulmak üzere raporlanacak.

Deneyle, yeni uzay yaklaşımına dair uygulamalar gerçekleştirilecek. Uzay ve savunma sanayine kurşunsuz lehimleme konusunda kritik bilgiler sağlanacak. Saf kalay üzerinde kalay saçaklanması araştırması yapılacak. Mikro yerçekimi ortamında üretim süreçlerine tarihçe kazandırılacak.

Bugüne kadar 10 deney hayata geçirdi

Gezeravcı, ISS’ye ulaÅŸtığı günden bu yana deneyleri hayata geçirmeye devam ediyor.

Astronot Gezeravcı, Türkiye’nin uzay, havacılık ve savunma sanayisi için yeni nesil malzeme geliÅŸtirme kabiliyeti kazanmasında önemli katkı sunması beklenen Uzay İçin Yeni Nesil Alaşımlar (UYNA) deneyine baÅŸladı.

Yer çekimsiz ortamdan etkilenen henüz iÅŸlevi keÅŸfedilememiÅŸ genler ve bunların bağışıklık sistemiyle iliÅŸkisini araÅŸtıran “MESSAGE” deneyi hayata geçirildi.

MuÅŸ Bilim ve Sanat Merkezi öğrencilerinin önerisi olan ve öğretmenleri Birsen Geçer’in proje yöneticisi olduÄŸu Propolisin Antibakteriyel Etkisi (PRANET) deneyini de yapan Gezeravcı, TÃœBÄ°TAK MAM’dan Prof. Dr. Ä°skender Gökalp ile Sanayi ve Teknoloji Bakan Yardımcısı Bakan Yardımcısı Ahmet Yozgatlıgil’in proje yöneticisi olduÄŸu uzay araçlarının itki sistemlerinin daha verimli hale getirilmesini amaçlayan “gMetal” deneyine de yaptı.

Gezeravcı ayrıca, Tuz Gölü’nde yetiÅŸen endemik Schrenkiella Parvula isimli halofit bitkinin uzay ortamına karşı verdiÄŸi fizyolojik ve moleküler tepkileri araÅŸtıran “EXTREMOPHYTE” deneyini sürdürüyor.

Gelecekte uzayda yaÅŸayacak yüksek sayıda insanın ihtiyaç duyacağı besinlerin saÄŸlanması ve kapalı yaÅŸam ortamlarındaki çevresel kontrollere destek vermesi için yeni bitkiler geliÅŸtirmeye yönelik ilk adım olan “CRISPR-GEM” ve mikroalg türlerinin uzayda yaÅŸam destek sistemlerinde kullanılmalarının mümkün olup olmadığının araÅŸtırıldığı “UzMAn” deneylerine de devam ediliyor.

Gezeravcı, uzay ortamında alglerin, karbondioksitten oksijen rejenerasyonu, ek gıda temini, su iyileÅŸtirme, yaÅŸam destek alanlarında kullanılmasını araÅŸtıran “ALGALSPACE” ve uzayda yaÅŸamaya karşı oluÅŸan hayati tepkimelerin “vokal kord” kaynaklı deÄŸiÅŸimlerle tespiti ve düşük yer çekimsizliÄŸin sebep olduÄŸu rahatsızlıkların ses frekanslarıyla tanımlanmasını saÄŸlayacak “VOKALKORD” deneylerini de sürdürüyor.

“OKSÄ°JEN SATURASYONU” deneyiyle de yapay zeka desteÄŸiyle verilen havanın oksijen seviyesi hesaplanarak düşük yer çekiminin sebep olduÄŸu farklılıklar ve rahatsızlıkların tanımlanması hedefleniyor.​​​​​​​

Kaynak: AA