Plastik kirliliğini politika değişiklikleriyle yüzde 80 azaltmak ve 1,3 trilyon dolar tasarruf mümkün
Ä°nsan saÄŸlığına ve iklime zararlı plastik kirliliÄŸinin üç temel politika ve piyasa deÄŸiÅŸikliÄŸiyle 2040’a kadar yüzde 80 azaltabileceÄŸi ve döngüsel ekonomide yaklaşık 1,3 trilyon dolar tasarruf saÄŸlanabileceÄŸi hesaplanıyor.
BirleÅŸmiÅŸ Milletler Çevre Programı’nın (UNEP), plastik kirliliÄŸini önlemek amacıyla küresel bir anlaÅŸma oluÅŸturmak için bu ay sonunda Paris’te yapılacak görüşmelerin ikinci turu öncesi yayımladığı raporu, problemli ve gereksiz plastik kullanımını ortan kaldırmak için üç temel piyasa deÄŸiÅŸikliÄŸi önerisinde bulunuyor.
Yeniden kullanım, geri dönüşüm ve ürünlerin yeniden yönlendirilmesi ve çeÅŸitlendirilmesi olarak sıralanan bu üç deÄŸiÅŸikliÄŸinin uygulanmasıyla, plastik kirliliÄŸinin 2040’a kadar yüzde 80 azaltılabileceÄŸi öngörülüyor.
Rapora göre, söz konusu üç deÄŸiÅŸiklik küresel çapta uygulansa bile, 2040’a kadar her yıl tek kullanımlık ve kısa ömürlü ürünlerden kaynaklanan 100 milyon tonluk plastik kirliliÄŸiyle mücadele edilmesi gerekiyor.
Buna rağmen, üç değişiklik kapsamında ülkelerin alacağı önlemlerle döngüsel ekonomiye geçişin yaklaşık 1,3 trilyon dolar tasarruf sağlayacağı hesaplanıyor.
Bu dönüşümün 2040’a kadar net 700 bin istihdam artışı yaratacağı ve özellikle düşük gelirli ülkelere fayda saÄŸlayacağı öngörülüyor.
Sağlık, iklim, hava kirliliği ve deniz ekosisteminin bozulması gibi nedenlerden kaynaklanan problemlerin önlenmesiyle ise 3,25 trilyon dolar tasarruf edilebileceği tahmin ediliyor.
UNEP’in önerdiÄŸi sistemsel deÄŸiÅŸiklik için yıllık 65 milyar dolar yatırım gerekirken, deÄŸiÅŸikliÄŸin yapılmadığı durumda katlanılacak maliyetler ise yıllık 113 milyar dolar seviyesinde bulunuyor.
Plastik kirliliğiyle mücadele için öncelikli olarak uluslararası boyutta oluşturulmuş politikaların benimsenmesine, ulusal planlamaların yanı sıra iş dünyasının da aksiyon almasına ihtiyaç duyuluyor.
UNEP Ä°cra Direktörü Inger Andersen, rapora iliÅŸkin deÄŸerlendirmesinde, plastiklerin üretimi, kullanımı ve ortadan kaldırılmasında kullanılan yöntemlerin insan saÄŸlığı için riskler yaratırken iklim ÅŸartlarını da zorlaÅŸtırdığını belirterek, “Bu rapor, hem vücudumuzdan hem de ekonomimizden plastikleri atarak döngüsel bir ekonomi yaklaşımı oluÅŸturulması ve bu risklerin büyük ölçüde azaltılması için bir rol haritası sunuyor. Bu önerilerin takip edilmesi halinde, plastik kirliliÄŸinde küresel bir anlaÅŸmaya varılabilir ve büyük ekonomik, sosyal ve çevresel kazanımlar saÄŸlanabilir.” ifadelerini kullandı.
WWF ise “en yüksek riskli ve gereksiz” olarak nitelendirilen tek kullanımlık plastik ürünlerinin dünyada yasaklanması için ülkelere çaÄŸrıda bulundu.
WWF’e göre, doÄŸada çözülmesi yüzlerce yıl süren plastiÄŸin yarısı tek kullanımlık ve kısa ömürlü ürünler için üretiliyor ve plastik ambalaja sahip ürünlerin büyük kısmı yüksek ve orta gelirli ülkelerde tüketiliyor. Dünyada plastik ürünlerin sadece yüzde 10’u geri dönüştürülüyor.
Kaynak: AA
